Health

Ky problem i përhapur mund të rrisë rrezikun e demencës me 42%

Ky problem i përhapur mund të rrisë rrezikun e demencës me
Foto: Cristian Newman/ Unsplash

A e dini sa i lartë është sheqeri juaj në gjak? Nëse gjaku juaj përmban më shumë sheqer se normalja pas një nate të tërë gjumi dhe pa mëngjes, mund të konsideroheni paradiabetik, një hap drejt diabetit tip 2. 

Paradiabeti është një gjendje që lidhet ngushtësisht me probleme të shëndetit mendor. Hulumtime në Mbretërinë e Bashkuar kanë zbuluar se sheqeri i lartë në gjak mund të luajë një rol në rënien njohëse edhe para se të shfaqet diabeti tip 2.

Studimi

Shkencëtarët e Universitetit të Londrës (UCL) analizuan të dhënat e 500,000 personave me një moshë mesatare 58 vjeç. Ata zbuluan se njerëzit paradiabetikë kishin një rritje prej 42% të mundësisë për rënie njohëse gjatë katër viteve. Në këtë grup, demenca vaskulare – shkaktuar nga qarkullimi i zvogëluar i gjakut në tru – u rrit me 54%.

Ky problem i përhapur mund të rrisë rrezikun e demencës me

Edhe pasi u llogaritën mosha, statusi socio-ekonomik i ulët, pirja e duhanit, indeksi i masës trupore dhe sëmundjet kardiovaskulare, këto përqindje mbetën të larta. Studiuesit nuk mund të thonë me siguri që sheqeri i lartë i gjakut shkakton këto sëmundje të trurit, sepse studimi ishte vëzhgues, jo eksperiment klinik. Por, duke pasur parasysh provat e forta që diabeti rrit rrezikun për demencë dhe probleme njohëse, lidhja është e besueshme.

Hapat e ardhshëm

Studimi i UCL është unik, sepse lidhja mes paradiabetit dhe rënies njohëse nuk ishte vlerësuar më parë. Për të qartësuar më mirë këto lidhje, duhet të analizohen të dhëna shtesë nga një grup i madh personash. Nëse lidhjet konfirmohen, studiuesit do të zhvillojnë një eksperiment klinik për të kuptuar mekanizmat e saktë.

Sheqeri i lartë kronik lidhet me mpiksjen jo të favorshme të gjakut dhe demenca vaskulare shkaktohet nga rrjedhja e pamjaftueshme e gjakut në pjesë të caktuara të trurit. Në paradiabet dhe diabet, gjaku bëhet më viskoz dhe ngjitës, duke penguar transportin e ushqyesve dhe oksigjenit të nevojshëm te pjesët e trurit që furnizohen nga enët e vogla të gjakut. Gjendja e paradiabetit është e rikuperueshme, kështu që nuk ka arsye për të pritur për sqarime të mëtejshme.

Ky problem i përhapur mund të rrisë rrezikun e demencës me

Çfarë mund të bëni për sheqerin e lartë?

Ndryshimet në dietë dhe stil jetese janë mënyra më e mirë për të ulur sheqerin e lartë në gjak. Hiqni ushqimet e përpunuara, të pasura me sheqer dhe të varfra me vlera ushqyese. Përdorni ushqime të plota, natyrale, dhe mos kini frikë nga yndyrat natyrore.

Agjërimi i ndërprerë mund të jetë një opsion i thjeshtë, por sigurohuni të merrni ushqyes të mjaftueshëm, përfshirë proteinat. Përqendrohuni tek ushqyesit, jo kaloritë. Stërviteni trupin rregullisht, edhe nëse bëhet fjalë vetëm për një shëtitje të shkurtër; rekomandohen 150 minuta stërvitje në javë. Qëndroni jashtë, merrni rreze dielli çdo ditë dhe bëni prioritet gjumin, i cili përmirëson metabolizmin dhe zvogëlon dëshirën për ushqime të padobishme.

Ky problem i përhapur mund të rrisë rrezikun e demencës me

Paradiabeti është një gjendje e lidhur me sheqer të lartë në gjak dhe mund të lidhet me rënien njohëse. Kjo nuk do të thotë që e shkakton patjetër, por këshillat për dietë dhe stil jetese janë të dobishme për të gjithë. Në fund, përmirësimi i dietës dhe aktivitetit fizik mund të ulë rrezikun dhe të përmirësojë shëndetin dhe cilësinë e jetës.

Burimi: Medium

REELS

Dakord?

😑

🤓🤓🤓

Si ju duken?

💃

🤣🤣🤣🤣🤣

E kam një ide…

🤓 💅

😍😍😍

Uou!

This hidden health factor could increase dementia risk by 42%, study shows

Ky problem i përhapur mund të rrisë rrezikun e demencës me
Photo: Cristian Newman/ Unsplash

Do you know how high your blood sugar is? If your blood contains more sugar than normal after a full night of sleep and no breakfast, you may be considered prediabetic, a step toward type 2 diabetes. 

Prediabetes is a condition that is closely linked to mental health problems. Research in the United Kingdom has found that high blood sugar may play a role in cognitive decline even before type 2 diabetes develops.

STUDIES

Scientists at the University College London (UCL) analyzed data from 500,000 people with an average age of 58. They found that people with prediabetes had a 42% increased chance of cognitive decline over four years. In this group, vascular dementia – caused by reduced blood flow to the brain – increased by 54%.

Ky problem i përhapur mund të rrisë rrezikun e demencës me

Even after accounting for age, low socioeconomic status, smoking, body mass index, and cardiovascular disease, these rates remained high. The researchers can't say for sure that high blood sugar causes these brain diseases because the study was observational, not a clinical trial. But given the strong evidence that diabetes increases the risk of dementia and cognitive problems, the link is plausible.

Next steps

The UCL study is unique because the link between prediabetes and cognitive decline has not been previously assessed. To better clarify these links, additional data from a larger group of people needs to be analyzed. If the links are confirmed, the researchers will develop a clinical trial to understand the exact mechanisms.

Chronic high blood sugar is linked to poor blood clotting, and vascular dementia is caused by inadequate blood flow to certain parts of the brain. In prediabetes and diabetes, the blood becomes more viscous and sticky, preventing the transport of necessary nutrients and oxygen to parts of the brain that are supplied by small blood vessels. The condition of prediabetes is reversible, so there is no reason to wait for further clarification.

Ky problem i përhapur mund të rrisë rrezikun e demencës me

What can you do about high blood sugar?

Dietary and lifestyle changes are the best way to lower high blood sugar. Eliminate processed, sugary, nutrient-poor foods. Eat whole, natural foods, and don't be afraid of natural fats.

Intermittent fasting can be a simple option, but make sure you're getting enough nutrients, including protein. Focus on nutrients, not calories. Exercise regularly, even if it's just a short walk; 150 minutes of exercise per week is recommended. Stay outside, get some sunlight every day, and prioritize sleep, which boosts your metabolism and reduces cravings for junk food.

Ky problem i përhapur mund të rrisë rrezikun e demencës me

Prediabetes is a condition associated with high blood sugar and may be linked to cognitive decline. This doesn't necessarily mean it causes it, but diet and lifestyle advice is helpful for everyone. Ultimately, improving your diet and physical activity can reduce your risk and improve your health and quality of life.

Source: Medium